Copycats – verslag MamaMarketing juridisch vragenuur (3)

 Op dinsdag 3 juli 2012 heeft het eerste MamaMarketing vragenuur plaatsgevonden op Facebook. Hiervoor hadden wij Charlotte Meindersma van Charlotte’s Law & Fine Prints uitgenodigd om antwoorden te geven op juridische vragen. Een uur lang heeft Charlotte jullie brandende vragen beantwoord met als resultaat lange discussies. Iedereen kon zijn en haar vragen vooraf indienen, maar ook gewoon tijdens het uur zelf stellen. Waardoor we eens wat dieper in konden gaan op de voorkomende problemen. Omdat het nog al veel was en het op Facebook soms wat lastig terug te lezen is, zullen we een aantal blogs wijden aan de verschillende vragen. Daarnaast hebben we Charlotte bereid gevonden om een aantal extra gastblogs voor ons te schrijven over o.a. auteursrecht en modelrecht, omdat dit iets is waar bijna elke webshop mee te maken heeft en hier nog veel onduidelijkheid over was. In het eerste deel van het verslag hebben we de vragen over verzenden en aansprakelijkheid op een rij gezet. In het tweede deel van het verslag de antwoorden over auteursrecht. Hierin de discussie over copycats.

Wat kun je doen om je producten te beschermen tegen copycats? Waaraan moet een “idee” juridisch aan voldoen, wil je iets aan een copycat kunnen doen?

Een idee opzich kun je niet beschermen. Dan is het vooral zaak het goed voor je te houden. Vervolgens zul je het idee uit moeten werken. Soms in zo’n idee dan vatbaar voor bescherming via het Intellectueel Eigendomsrecht. Zo zullen teksten en beelden automatisch beschermd zijn door het auteursrecht, je handelsnaam (alleen in Nederland) door het handelsnaamrecht. Deze zijn allemaal gratis. Je merk kun je registreren, zowel voor alleen de Benelux als wel in meerdere of alle Europese landen. Heb je echt een heel specifieke handelswijze bedacht, kun je deze misschien wel als model registreren. Producten kun je soms ook beschermen door middel van een modelrecht en gedeeltelijk door het auteursrecht. Over het algemeen is het dus raadzaam om, als je een echt uniek iets hebt bedacht, eerst met een jurist te overleggen of het te beschermen valt en zo ja daar misschien wel je geld op in te zetten en te zorgen voor inschrijving in de juiste registers. Voor zaken die niet via het merken of modellenrecht te beschermen zijn, maar misschien wel via het auteursrecht, kan het handig zijn ze in te schrijven bij de Belastingdienst. Zij kijken niet naar de inhoud, maar geven het document wel een datumstempel mee. Zo maak je het eventueel eenvoudiger om aan te tonen dat je de eerste was en kun je daar geen onenigheid meer over krijgen.

Mocht er vervolgens een copycat zijn, zorg dan dat je een e-mail of aangetekende brief schrijft. Over het algemeen is het in eerste instantie verstandig slechts te vragen om de tekst en/of product binnen een bepaalde termijn, bijvoorbeeld twee weken, te verwijderen niet meer te verkopen. Dit heeft de grootste kans van slagen. Eventueel kun je nog om schadevergoeding vragen. Het kan handig zijn voor jezelf een plan op te (laten) stellen hoe je dit aan zult pakken. Alleen met standaardbrieven red je het niet, omdat steeds afhankelijk is van de reactie hoe jij zelf zult (moeten) reageren, maar een plan kan in elk geval een impasse voorkomen.

Hilde Goedleven: Hoe kan je je ontwerpen beschermen. Als je producten slechts in beperkte oplage gemaakt worden, kan je toch moeilijk voor elk ontwerp een duur octrooi aanvragen. Ik heb eens gelezen dat als je een typische huisstijl hebt dat dat gelijk is aan een merk en dan automatisch beschermd is. Klopt dat?

De ontwerpen zijn die plat of driedimensionaal?

Een octrooi (Engels: patent) gaat over technische zaken, zoals apparatuur en medicatie. Voor ontwerpen die maar kort in een assortiment zijn, zoals in de mode bijvoorbeeld, zijn er wel mogelijkheid voor een minder goed beschermd, kortdurend, modelrecht. De meeste ontwerpen zullen echter ook vanzelf al door het auteursrecht beschermd worden, zonder dat daar inschrijving voor nodig is.

Hilde Goedleven: het gaat over 3 dimensionaal, handtassen, juwelen…

Dan kan het verstandig zijn daar een modelrecht voor te registreren of te vertrouwen op het auteursrecht als je ze echt maar kortdurend in de collectie hebt

Hilde Goedleven: Er zijn veel collega’s die met dezelfde vraag zaten, dus een blogje is zeker welkom. Ik veronderstel dat deze regelgeving europees is en geldt in Nederland en België.

Er zijn hooguit wat kleine verschillen tussen landen, maar in grote lijnen is het Europees geregeld inderdaad

Als je een merk hebt (dan moet het ingeschreven zijn bij het BBIE) beschermt dit echt alleen de naam of de afbeelding (met naam erin) bij een beeldmerk. Kleine veranderingen beschermd het ook. Daardoor kan het best zijn dat niet alleen je logo, maar ook je briefpapier en enveloppeontwerp (gedeeltelijk) beschermd zijn. Maar dit beschermd dus niet geheel nieuwe ontwerpen, laat staan ontwerpen die je voor klanten maakt.

Yzette van Kooy: Wat kun je doen als je ziet dat je eigen product wordt nagemaakt? En dat ook de teksten soms zelfs letterlijk en soms enigszins verdraaid of met iets andere woorden bij een andere webwinkel op de pagina?

Brigitte van Kuppeveld: Maar, wanneer is het een copycat, ik baal ervan dat iemand ‘gelijkende’ papieren traktatiezakken aanbiedt, maar daar kan ik dan toch niks aan doen toch? #alleenflinkbalen In mijn geval gaat het ook om een product die in afgeleide vorm af en toe op andere sites opduikt. En soms zelfs met letterlijk dezelfde tekst erbij…

Bij alles geldt eigenlijk: Hoe origineel was je eigen tekst? Soms kun je iets niet heel erg anders verwoorden. Dan zit er op die tekst geen auteursrecht. Op heel korte zinnetjes is ook nog geen auteursrecht mogelijk (al is daar wat discussie over). Als iemand echt jouw tekst heeft gekopieerd en maar enkele woorden heeft vervangen of heeft omgedraaid, dan zul je die persoon daar op aan kunnen spreken. Het schept dan misschien zelfs wel verwarring: dat de klant door die tekst denkt op jouw site te zijn ipv op die van de copycat. Stuur dan een brief met de aanmaning de tekst te wijzigen of te verwijderen.

Ook beelden of foto’s die te veel lijken kunnen problemen opleveren. Maar eenvoudige productfoto’s waar weinig creativiteit bij aan te pas is gekomen, daar rust niet eens auteursrecht op, dus dat namaken levert ook geen inbreuk op.

Yzette van Kooy: In mijn geval gaat het ook om een product die in afgeleide vorm af en toe op andere sites opduikt. En soms zelfs met letterlijk dezelfde tekst erbij…

Aan letterlijk dezelfde tekst kun je gemakkelijk wat doen. Dat mag simpelweg niet. Afgeleide vorm kan soms lastig zijn en in een grijs gebied bevinden. Dat hangt heel erg van de situatie af

Martine Buurman: In hoeverre kun je recht claimen op een productnaam? Ik werd bijvoorbeeld onlangs op de vingers getikt door een Duits bedrijf dat PomPoms verkoopt en dezelfde schrijfwijze hanteert. Onterecht, bleek achteraf, daar zij later zijn gestart met de productie en het gebruik van de naam dan ik. Kun je een ander in zo’n geval bijvoorbeeld vragen de schrijfwijze te veranderen?

Ze hebben alleen recht van spreken als ze het geregistreerd hebben als merk. Dat Duitse bedrijf had dan dus ook nog moeten zorgen dat ze dat merk ook in Nederland geregistreerd zouden hebben. Anders is het al snel een gewone naam voor een product. Een te beschrijvende naam kan overigens nooit een merk zijn. Als je al zou weten dat er in het buurland een merknaam voor een product is en je wilt het zelf ook gaan produceren en verkopen en je gaat er dezelfde naam voor gebruiken, dan is dat te kwader trouw, zoals ze dat noemen. Dat mag dus niet, ondanks dat het merk misschien niet als zodanig in Nederland is ingeschreven.

Viola Meijer: Tip voor je blog; middels iDepot kun een idee niet echt beschermen maar je toont er wel mee aan dat je de eerste was. Toch?

Ipv iDepot kun je dus ook gewoon naar de Belastingdienst. Het is echt alleen maar een datumstempel. Geloof dat de belastingdienst daar goedkoper in is en een gebruikelijker middel en aangezien de rechtspraak soms nogal conservatief kan zijn, kan het verstandig zijn het reeds bekende middel te kiezen.

Maar eerlijk gezegd zou ik aan zo’n datumstempel niet te veel waarde hechten. De meeste problemen ontstaan namelijk vanwege de inhoud, niet om wie er het eerst was.

De andere vragen, die Charlotte tijdens het Facebook vragenuur heeft beantwoord zullen later op de site gezet worden. Charlotte heeft eerder al een aantal gastblogs geschreven over juridische zaken die belangrijk zijn voor webshops:

1. Verplichte Online Informatie voor Webshops
2. Van ruilen komt huilen – over conformiteit, garantie en ruilen
3. Algemene Voorwaarden
4. Privacy

avatar

About Dana Taberima

Dana Taberima is marketing en communicatie expert bij WebVedettes. Als de ‘nerd’ van het WV-team deelt zij ook graag kennis over de meer technische aspecten van de marketing, zoals Google Analytics en SEO. De diensten, waar ze webshops helpt beter te presteren, met o.a. WebwinkelScan, conversie optimalisatie en campagnes en aanbood via haar bureau Luzente Communicatie, zijn nu ondergebracht bij WebVedettes. Volg Dana op Instagram of LinkedIn

, , , , , , ,

Nog geen reacties

Geef een reactie